Tối ưu hóa khai thác cảng hàng không từ mô hình A-CDM

Mục tiêu của mô hình này là tăng cường chia sẻ thông tin, phối hợp chặt chẽ nhằm tối ưu hóa hoạt động khai thác chuyến bay, giảm thiểu thời gian chờ và sử dụng hiệu quả tài nguyên tại sân bay. Từ khi chính thức áp dụng A-CDM, Cảng hàng không quốc tế Nội Bài đã ghi nhận nhiều kết quả tích cực như: Giảm thiểu thời gian lăn của máy bay, các chuyến bay không còn phải chờ đợi lâu, tối ưu hóa việc sắp xếp vị trí đỗ. Cụ thể thời gian lăn ra trung bình đạt 14 phút, thời gian lăn vào của tàu bay đạt 9 phút, giảm khoảng 2 phút so với thời gian trước khi áp dụng A-CDM.

Tối ưu hóa khai thác thông qua A-CDM:

• Chia sẻ thông tin thời gian thực: A-CDM kết nối dữ liệu giữa các bên (cảng, hãng bay, không lưu) để ra quyết định nhanh chóng, chính xác dựa trên tình huống thực tế.
• Tối ưu hóa sử dụng hạ tầng: Mô hình giúp quản lý hiệu quả vị trí đỗ, cửa ra máy bay, đường băng, từ đó tăng năng lực khai thác mà không cần đầu tư hạ tầng mới.
• Nâng cao tỷ lệ đúng giờ (OTP): Giảm thiểu tình huống máy bay chờ lăn lâu, bay vòng chờ hạ cánh, giúp nâng cao đáng kể tỷ lệ chuyến bay đúng giờ.
• Tiết kiệm chi phí nhiên liệu: Việc tối ưu hóa quy trình lăn và giảm thời gian chờ cất/hạ cánh giúp hãng hàng không tiết kiệm hàng triệu USD tiền nhiên liệu.
• Giảm thiểu ùn tắc sân bay: Giảm quá tải, tăng cường hiệu quả điều hành bay, đặc biệt tại các sân bay trọng điểm.

A-CDM và các chỉ tiêu đạt được sau khi thử nghiệm

Thứ nhất, độ tuân thủ thời gian rời vị trí mục tiêu (TOBT) của mỗi chuyến bay trong giai đoạn thử nghiệm đạt trung bình 98,7%. Tỷ lệ này cho biết trạng thái thực tế tàu bay sẵn sàng để rời khỏi vị trí đỗ đạt gần như tuyệt đối, cho thấy mức độ chính xác, kịp thời trong công tác phục vụ cho một chuyến bay của đơn vị phục vụ mặt đất và hãng hàng không dựa trên kế hoạch đã được đưa ra trước đó. Hệ thống A-CDM Portal đã tự động tính toán TOBT có độ chính xác cao đã giảm áp lực cập nhật thủ công của các đơn vị mặt đất và hãng hàng không. 

Thứ hai, độ tuân thủ thời gian cho phép nổ máy mục tiêu (TSAT) của mỗi chuyến bay trong giai đoạn thử nghiệm trung bình đạt 96,2%. Chỉ số này cho thấy mức độ tuân thủ giờ cho phép nổ máy theo trình tự khởi hành đã được đưa ra bởi cơ quan không lưu cũng như việc xin cấp huấn lệnh của tổ lái trong khung TSAT tiêu chuẩn +/- 5 phút được thực hiện rất nghiêm túc và chính xác.

Thứ ba, chỉ số thời gian lăn của tàu bay trong khung giờ thử nghiệm thực tế A-CDM được ghi nhận giảm so với cao điểm năm 2023 khi chưa áp dụng hệ thống. Theo tính toán thời gian tàu bay lăn vào vị trí đỗ của chuyến bay giảm trung bình trên 30 giây và thời gian lăn ra để cất cánh, giảm gần 3 phút; điều này đã giúp các hãng hàng không tiết kiệm nhiên liệu tàu bay, giảm thiểu khí CO2 ra môi trường. Kết quả các chỉ số liên quan đến thời gian lăn đã thể hiện rõ lợi ích do A-CDM mang lại, đặc biệt là đối với các hãng hàng không và cơ quan không lưu

A-CDM và các lợi ích đạt được

Đối với cơ quan quản lý bay: khi áp dụng A-CDM lực lượng kiểm soát viên không lưu (KSVKL) giảm tần suất liên lạc với tổ bay do thông tin giờ dự kiến nổ máy đã được hiển thị trên hệ thống dành riêng cho phi công. Dẫn đến giảm khối lượng công việc cho kiểm soát viên không lưu. Các dữ liệu của chuyến bay được cập nhật liên tục và theo thời gian thực, giúp kiểm soát viên không lưu nắm rõ tiến trình quay đầu của từng chuyến bay thông qua hệ thống A-CDM portal giúp KSVKL ra quyết định chính xác, kịp thời và minh bạch.

Đối với hãng hàng không và đơn vị phục vụ mặt đất: Tiết kiệm chi phí nhiên liệu cho mỗi chuyến bay nhờ tối ưu hiệu quả khai thác và giảm thời gian lăn của tàu bay. Thêm vào đó, thông tin, dữ liệu của các chuyến bay đã được cung cấp đầy đủ hơn, chính xác hơn, tuân thủ các quy trình khai thác tốt hơn so với khi chưa triển khai A-CDM; Thông tin được phối hợp chia sẻ, mang tính thông suốt, rõ ràng, minh bạch giữa các đơn vị. Các đơn vị sử dụng dữ liệu chuyến bay hiệu quả, cải thiện khả năng dự đoán, kiểm soát tốt quy trình quay đầu của chuyến bay.

Đối với cảng hàng không, sân bay: Khi triển khai A-CDM tối ưu được hạ tầng cảng hàng không, nâng cao hiệu quả khai thác tại sân bay, giảm khí thải CO2 ra môi trường đồng thời nâng cao vị thế sân bay trong khu vực và thế giới.

Đối với hành khách, rõ ràng với tỷ lệ đúng giờ đối với các chuyến bay áp dụng A-CDM tại NIA trong thời gian qua, hành khách sẽ có những trải nghiệm tốt hơn, do tàu bay giảm thời gian lăn, thời gian dừng chờ, hạn chế bay vòng…, đồng thời công tác phục vụ hành lý, hàng hóa của chuyến bay sẽ được cải thiện tốt hơn,… do các chuyến bay được lập kế hoạch tốt, có thông tin rõ ràng, được tối ưu hóa các khâu trong quá trình khai thác nhờ A-CDM.