Sở Xây dựng

https://sxd.dongnai.gov.vn

“Cho vay mua nhà ở xã hội - Hiện thực hóa ước mơ an cư lạc nghiệp” (tiếp theo và hết)

Nhà báo Nguyễn Quốc Thắng: Trước đây, NHCSXH chủ yếu thực hiện cho vay các chương trình nhà ở cho hộ nghèo khu vực nông thôn, nhưng nay đã mở rộng thêm đối tượng thuộc chương trình nhà ở xã hội, đáp ứng căn bản nhu cầu của đối tượng hộ nghèo, cận nghèo, thu nhập thấp ở đô thị. Đồng thời, một số đối tượng người vay vốn trong chương trình này là cán bộ, chiến sĩ, sĩ quan, công nhân trong các cơ quan, đơn vị của quân đội và công an, cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức, viên chức, người lao động ở các doanh nghiệp trong và ngoài khu công nghiệp… Đây là những đối tượng khách hàng mới của NHCSXH; đồng thời là đối tượng được quan tâm thụ hưởng chính sách của Đảng và Nhà nước góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần và ổn định chính trị xã hội. Tuy nhiên, việc mở rộng đối tượng luôn kéo theo áp lực về nguồn vốn rất lớn. Đây là bài toán không chỉ cho NHCSXH, mà còn cho NSNN, huy động các nguồn lực giải quyết.

Thưa ông Nguyễn Văn Lý, dựa trên các chỉ số chuyên môn về nhà ở xã hội của Bộ Xây dựng, các chỉ số về lực lượng lao động và thu nhập của các đối tượng, ông có thể xác định nhu cầu 3 - 5 năm tới của đối tượng thụ hưởng là người thu nhập thấp và nguồn lực để đáp ứng như thế nào? Ông có đề xuất gì với Chính phủ, Quốc hội để có thể đảm bảo nguồn vốn cung ứng đủ cho khách hàng bởi vì chương trình này sẽ kéo dài?

Ông Nguyễn Văn Lý: Hiện đã có khảo sát của Bộ Xây dựng, từ nay tới 2020 nhu cầu vay vốn của người dân là trên 18.000 tỷ đồng, thì nay hiện mới bố trí được 2.326 tỷ đồng. Trong thời gian tới, từ nay tới 2020, tôi hy vọng Quốc hội có thể cân đối thêm, bởi đây cũng là nhu cầu chính đáng, sẽ góp phần tạo an ninh xã hội, bảo đảm phát triển xã hội.

Việc doanh nghiệp xây dựng nhà xã hội chưa được bố trí vốn, mà hiện đang vay thương mại lãi suất cao. Tôi cho rằng có 2 cách giải quyết:

Một là cho người mua nhà vay ngay, còn trong trường hợp cho doanh nghiệp vay, có thể theo hợp đồng xây dựng tới đâu sẽ có khoản vay tới đó. Đó cũng là cách xử lý cho doanh nghiệp có vốn để làm.

Ngoài ra, NHCSXH đi rất sát và tích cực để đưa chính sách này tới từng đối tượng. Nhiệm vụ thiết thực nhất là phải đúng đối tượng, hiện nay thủ tục vay vốn cũng liên tục hơn, bảo đảm giám sát xã hội.

Hiện nay, chúng tôi chuẩn bị phát ra gói dịch vụ mới, ngoài gói vay tiết kiệm và tồn tại song song gói thứ 2 là cho người vay trong tương lai, họ gửi tiết kiệm ngay bây giờ, có người gửi sau 2 năm, 3 năm và sau 5 năm. Hai gói này tồn tại song song, người có nhu cầu sớm thì xếp hàng vay ngay còn người nào có nhu cầu trong tương lai thì gửi nhận để sau vài năm được vay.

Ngoài ra, chúng tôi cũng đẩy mạnh công tác truyền thông. Chúng tôi rất muốn chương trình mà đối tượng vay vốn chủ yếu xuất phát từ đoàn viên công đoàn. Chúng tôi rất muốn phối hợp của Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam và dưới là Liên đoàn Lao động tỉnh vì khối công nhân, viên chức đa dạng. Vừa rồi Tổng Liên đoàn lao động đã đề xuất xây dựng mô hình thiết chế công đoàn, bao gồm khu có nhiều dãy nhà, kèm theo là nhà trẻ, siêu thị; với thiết chế này người lao động có thể đi làm xa, nhưng con cái học gần, sinh hoạt gần, có nơi vui chơi giải trí. Trong khu này, nhà ở xây dựng trong tương lai, nhà ở cho gia đình, nhà cho người độc thân cũng có. Khi đó, đồng vốn Chính phủ phát ra mới có ý nghĩa và tôi cho rằng, sẽ góp phần bảo đảm an ninh trật tự xã hội ở khu công nghiệp - nơi tập trung đông dân cư.

 

Nhà báo Nguyễn Quốc Thắng: Thưa ông Phan Thái Bình, giải ngân tốt nhưng nhu cầu vay vốn, khát vốn còn lớn. Vậy đâu là giới hạn tối thiểu của nguồn vốn hàng năm cần vay. Sự cần thiết trong nguồn vốn cho tỉnh Quảng Nam và các tỉnh khác như thế nào?

Ông Phan Thái Bình: Một trong những vướng mắc lớn nhất hiện nay vẫn là nguồn vốn. Qua khảo sát, đánh giá kế hoạch việc thực hiện Nghị định 100//2015/NĐ-CP của Chính phủ cho thấy, Quảng Nam luôn triển khai làm trước một bước. Cụ thể, năm 2018 kết thúc ngân sách chính sách xong thì kế hoạch năm 2019 đã sẵn sàng. Dự kiến ban đầu, nguồn vốn nhu cầu của năm 2018 cũng như mỗi năm Quảng Nam cần khoảng 300 tỷ. Ví dụ trong năm 2018, Trung ương phân bổ cho Quảng Nam là 50 tỷ mới chỉ đáp ứng 16% nhu cầu. Tuy nhiên, đây mới chỉ là năm đầu tiên chúng tôi triển khai, sự vào cuộc cũng như người dân biết về chính sách cũng chủ động.

Vấn đề thứ hai, tôi muốn nói ở đây là việc tháo gỡ nguồn vốn như thế nào? Vì sao chúng ta lại có chính sách hỗ trợ cho các ngân hàng thương mại được phép cho vay từ chương trình này được hưởng 3% lãi suất. Mức lãi suất này khó có thể huy động. Trong khi đó, Ngân hàng thương mại họ cho vay thì phải có lãi, lãi thấp hay lãi cao thì phải có lãi. Đối với Quảng Nam, trong các dư nợ, mà nợ xấu, ngân hàng chính sách là thấp nhất. Do vậy, tôi cho rằng, để việc cho vay có hiệu quả, ngoài việc hỗ trợ lãi suất, cách thức từ thực tiễn, tôi cho rằng: để bảo đảm vừa chặt chẽ, tránh việc lợi dụng chính sách chúng ta phải chọn đối tượng phải chính xác. Xác định được chính xác đối tượng có nghĩa là ta đã thẩm định được đối tượng, không thể trục lợi, vay từ ngân hàng này rồi sang ngân hàng khác gửi. Làm được như vậy sẽ bảo đảm chặt chẽ hơn, ngân hàng thương mại sẽ vào cuộc, mà người được vay sẽ được hưởng lợi, chính sách sẽ được thúc đẩy nhanh hơn.

Vấn đề nữa, hiện nay có 16 tỉnh được cấp chính sách, những tỉnh này có nhiều khu, cụm công nghiệp, mà những người công nhân ở hầu hết các khu, cụm công nghiệp có nhu cầu vay vốn để mua nhà ở cao và nhiều nhất. Vì vậy, nên chăng, chúng ta chủ động dùng ngân sách địa phương để hỗ trợ cho chính sách, và cùng với ngân sách hỗ trợ của Trung ương để bảo đảm chính sách được thực hiện có hiệu quả. Vì rõ ràng, khi an cư lạc nghiệp thì quản lý con người sẽ tốt hơn.

 

Nhà báo Nguyễn Quốc Thắng: Thưa bà Nguyễn Thị Như Ý, vay vốn ưu đã cũng là chính sách hỗ trợ cho cán bộ, công nhân viên chức, lực lượng vũ trang. Vậy việc giải quyết chính sách nhà ở xã hội phải có thời hạn và đủ nguồn lực. Vậy Tổng liên đoàn có kiến nghị gì về nhu cầu vay vốn và nguốn lực giải quyết nguồn vốn?

Bà Nguyễn Thị Như Ý: Quay trở lại với nội dung ông Nguyễn Văn Lý - Phó Tổng Giám đốc NHCSXH Việt Nam đã đề cập đến việc phối hợp cùng với tổ chức công đoàn để thực hiện công tác tuyên truyền, trong đó ông Nguyễn Văn Lý cũng đề cập đến mô hình hiện nay đó là Tổng liên đoàn đang thực hiện xây dựng thiết chế cho người lao động, thiết chế công đoàn nói chung, thực hiện Quyết định 655/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về đầu tư xây dựng các thiết chế công đoàn tại các khu công nghiệp, khu chế xuất. Đây là một trong những đề án đã đề cập đến nội dung trong Nghị định 100/2015/NĐ-CP. Thực hiện nội dung này, Tổng liên đoàn đã triển khai đến các cấp công đoàn, việc thực hiện nếu thuận tiện thì chắc chắn được triển khai ở các địa phương.

Hiện nay, Tổng liên đoàn đã cũng với các địa phương triển khai thực hiện và xây dựng ở cả 3 miền: Miền Trung là ở Quảng Nam, miền Nam là ở Long An và miền Bắc là ở Hà Nam. Mô hình cũng giống như ông Nguyễn Văn Lý đã đề cập. Quan trọng nhất là sự chuẩn bị về quỹ đất và nguồn vốn thực hiện, cần có sự chung tay của các cấp các ngành, Tổng liên đoàn cũng sẽ huy động các nguồn lực khác cùng thực hiện. Thực hiện Quyết định 655/QĐ-TTg, Tổng liên đoàn có lộ trình từ 2007 đến 2019 có 10 thiết chế của công đoàn tại các khu công nghiệp, khu chế xuất được xây dựng, đến giai đoạn 2021 cố gắng mỗi tỉnh có một thiết chế. Tuy nhiên, phải sự vào cuộc và sự quan tâm ở địa phương thật sự tích cực thì mới xây dựng được các thiết chế theo Quyết định 655/QĐ-TTg.

 

Nhà báo Nguyễn Quốc Thắng: Thưa ông Lưu Bình Nhưỡng, ông có thể chia sẻ, làm thế nào để kiên nghị tăng vốn cho chương trình nhà ở xã hội thuyết phục được Quốc hội xem xét thông qua?

Ông Lưu Bình Nhưỡng: Theo tôi, có thể có 4 phương thức để tăng vốn cho chương trình nhà ở xã hội như sau:

Một là, ở các địa phương như Bắc Ninh khi có nguồn thu nhập tốt, thì có thể dành khoản đó để chuyển cho NHCSXH. Đây là chính sách rất hay.

Hai là, bản thân các Ngân hàng thương mại, cần có chính sách thực hiện bù lãi suất cho phù hợp, vừa đảm bảo an toàn, độ mở và độ chắc chắn để ngân hàng thương mại thấy được có lợi ích để tham gia vào thực hiện chính sách này. Mặc dù lãi suất có thể thấp hơn vốn thương mại khác nhưng ngân hàng thương mại vẫn có thể tham gia. Tôi nhấn mạnh, ngân hàng thương mại không có nghĩa là chỉ đi kinh doanh mà còn thực hiện chính sách xã hội. Thực tế có nhiều ngân hàng thương mại đã thực hiện tốt nhiệm vụ này. 

Ba là, cần làm sao để lồng ghép được các chương trình khác. Các địa phương, đô thị hóa nhiều, chúng ta có vốn giảm nghèo, vốn xây dựng nông thôn mới vậy tại sao chúng ta không điều chỉnh nguồn vốn này chuyển một phần vốn cho NHCSXH để thực hiện nhà ở xã hội. Đương nhiên phải có vì chúng ta đang hưởng lợi từ các khu công nghiệp, mà xây dựng nông thôn mới thì phải gắn liền với cái đó. Vây thì tại sao chúng ta không lồng ghép vào nguồn vốn này.

Bốn là, hiện tính đến năm 2020, chúng ta thiếu 15.764 tỷ đồng, nếu chúng ta muốn tăng vốn nhưng có vướng là trong vốn trung hạn chúng ta phân bổ xong. Thủ tướng yêu cầu sửa Nghị quyết 1023/NQ-UBTVQH13, sau đó sửa Quyết định 40/2015/QĐ-TTg, đây là bảo đảm căn cơ và lâu dài. Hiện giờ chỉ còn một “khe cửa hẹp”, đó là chúng ta cần xem xét khả năng bố trí được một phần vào vốn dự phòng được không?

Vừa qua, trên diễn đàn Quốc hội, có nhiều ĐBQH đã phát biểu, nhà ở xã hội, nhà ở khu công nghiệp là vấn đề rất cấp bách giống như lũ lụt, lở đất. Vậy dùng 180.000 tỷ đồng vốn dự phòng này có thể cắt được ra vài nghìn tỷ cho thực hiện vấn đề này thì cũng giải quyết được vấn đề. 

Đây là 4 khía cạnh có tính nhân văn, nếu Chính phủ và Quốc hội quyết tâm được thì tăng vốn cho chương trình nhà ở xã hội sẽ thành công.

 

Nhà báo Nguyễn Quốc Thắng: Thưa ông Bùi Sỹ Lợi, điều quyết định của chính sách ưu việt là phương thức, nguồn lực thực hiện. Nếu có chính sách tốt, phương thức tốt mà không có nguồn lực, không có ngân sách thì chính sách giậm chân tại chỗ. Ông suy nghĩ gì về mối quan hệ này và có kiến nghị gì tăng nguồn lực?

Ông Bùi Sỹ Lợi: Hiện nay một số chính sách cho đồng bào dân tộc miền núi, chính sách giảm nghèo có chính sách nhưng không có ngân sách. Vậy chính sách đi liền với ngân sách thì phải như thế nào? Đầu tiên, phải ra soát lại hệ thống chính sách của chúng ta đối với nhà ở cho thu nhập thấp và nhà ở xã hội. Chính sách phải gắn liền với thực tiễn đời sống. Từ thực tiễn cơ sở chúng ta đánh giá quá trình xây dựng chính sách. Chính sách phải có tính hấp dẫn, thông thoáng, thủ tục phải gọn nhẹ và thuận lợi, hấp dẫn thì mới có tính thu hút, khả thi. Đó là về mặt chính sách.

Bên cạnh đó, muốn có nguồn lực chúng ta phải xây dựng được đề án, hay nói cách khác là chiến lược nhà ở phải cụ thể và xuất phát từ thực tế. Tôi đi khảo sát, giám sát ở những doanh nghiệp, có những doanh nghiệp cho biết, nếu Chính phủ có mục tiêu, có điều kiện và chủ trương xây nhà hỗ trợ cho công nhân thu nhập thấp bằng nguồn của Nhà nước thì doanh nghiệp chúng tôi cũng có thể đóng góp một phần đề thu hút, hỗ trợ cho người lao động hoặc chúng tôi vay hộ cho người công dân với thời hạn dài hơn và thậm chí không có lãi suất. Tôi cho rằng chúng ta cần lưu ý vấn đề này.

Và quan trọng nhất muốn có ngân sách, Chính phủ phải chỉ ra được nguồn lực cần bao nhiêu. Ví dụ, hiện nay Cà Mau chúng ta còn thiếu 16.000 tỷ đồng thì chúng ta phải tính toán cụ thể và phải có báo cáo ngay Quốc hội để chúng ta chỉ ra là chúng ta có nguồn vốn dự phòng hay nguồn vốn vay ở đâu, chúng ta phải xác định được.

Ngoài ra, nguồn lực chủ yếu cho vay tiếp tục tập trung vào ngân hàng chính sách bởi ngân NHCSXH là một trong những ngân hàng có độ an toàn cao, hiệu quả tốt, cán bộ của ngân hàng gắn với từng hộ gia đình, họ hiểu rằng đất đai của gia đình đó có đủ điều kiện để làm nhà không, biết được mức vay thế nào nên cho vay hay không cho vay. NHCSXH hiện cũng là ngân hàng có nợ quá hạn thấp, đặc biệt nợ xấu rất thấp.

Vấn đề cuối cùng, chúng ta muốn thực hiện được thì phải xuất phát từ sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của chính quyền địa phương, hay nói cách khác là của cả hệ thống chính trị địa phương, đặc biệt là Mặt trận Tổ quốc. Các tổ chức chính trị - xã hội phải chăm lo tới đoàn viên, thành viên của mình, đây là vai trò rất quan trọng. Chúng ta phải tận dụng các giải pháp tổng hợp và nhanh nhất để giảm nghèo, nhanh nhất đạt được sự công bằng xã hội, để thực hiện quan điểm của Đảng là phát triển kinh tế gắn liền với tiến bộ xã hội, nhanh chóng giảm sự chênh lệch về mức sống và thu nhập đồng bào dân tộc, đồng bào nông thôn, thành thị và các vùng miền khác nhau.

 

Nguồn: Ngân hàng Chính sách xã hội​

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây